Talk Arunodaya-88

න් තව එකක් තියෙනවා අපි සේවය කරන්නේ ගම්බද ප්‍රදේශයකයි. ගැහැණු දරුවන් දෙෙනෙක් සිටින අතර අපගේ ඉස්ථිර පදිංචිය පවතින්නේ නාගරික ප්‍රදේශයකයි. අපට ඇති ගැටලුව නම් ලබන වසරය පාසැල් යාමට නියමිතව සිටින දරුවා අපගේ ඉස්ථිර පදිංචිය පවතින නගර බද ප්‍රදේශයට යාම සුදු සුදු යන්නයි. එසේ නැතිනම් අපට හැකික් කාලයක් දරුවන් සමඟ දැනට සේවයේ නියුතු ප්‍රදේශයේ සිටීම වඩා යහපත් වෙනවද ආදී වශයෙන් මේ ප්‍රශ්නයක් අහන්නේ. ඉතින් මේ ලෞකික වශයෙන් අහන

ප්‍රශ්නයක් වුනාට මේ බුදු දහම මේකට පිළිතුරු තියෙනවා. හැබැයි දරුවෝ හරි දෙමව්පි හරි කවුරුහරි මේ අය ඥානවන්ත පිරිස් නිසා. මෝඩයෝ නෙවෙයි. තේරුම් ගන්න පුළුවන්. මේ ධර්මය තුළින් මේ මූල ධර්මය තේරුම් අරගත්තා නම් ඒ තේරුම් ගැනීමත් සමග ඒ මානසිකත්වය ලොකු පරිවර්තනයක් වෙනවා. අද ලෝකෙම මේ එක එක්කෙනාට ඔච්චං කරනවා හෝම සෝවාන් කිව්වා සකෘදාගාමී කිව්වා කියලා කියන්න ඕනේ නැහැ. කියපුවම ඔච්චං කරන නිවා මොකටද කියන්නේ? කිව්වේ නැතුවට ලබන්න පුළුවන්. ඒ තත්ත්වයන්ට පත්වෙන්න පුළුවන් මේ වන අහනකොට යම් කෙනෙක්ට මේ ලෝකේ වටිනවයි කියලා හරයක් තියෙනවා කියලා ගන්න වටිනාදියක් නෑ කියලා මූලික දහම් අවබෝධය ලැබුනහම අප්‍රමාණ ඇලුම් ගැටු ඇලීමක් බැඳීමක් ලෝකයෙන් තුරන් වෙනවා. ඒ මානසිකත්වය ඊට පස්සේ දුශ්චරිත කරවන්න බැ. ඒ මානසිකත්වය විකෘති කරන්න බැහ අනික් අයට එකතු වෙලා. ඒ මානසිකත්වය නැවත වාරයක් දුගතියක් ගන්නේ නෑ. තිරිසන් ගතියට පත්වෙන්නේ නෑ. ප්‍රේත ගතියට, අසුර ගතියට යන්නේ නෑහැ. අපාගතියට යන්නේ නැ. දේව ගතිය මනුස්ස ගතිය කියන මේ

දෙගතිය ඉක්මවන්න නැත තත්වයට පත්වෙනවා. ඒ තමයි සෝතාපන්න වෙනවා කියන මේ ආර්ය ධර්මය තියෙන්නේ උතුම් අවස්ථාව. ඉතින් ධර්ම ශ්‍රවණය කරලා හැකි තරම් දුරට මෙන්න මේ තත්ත්වයට පත්වෙන්න ඒකට අවශ්‍ය කටයුතු කරගන්න. ඒක අමාරු දෙයක් නෙමෙයි ධර්මයයි අමාරු දේ. සද්ධම්මෝ පරම දුල්ලභෝ පරම දුර්ලභයි කිව්වේ සද්ධර්මය. ඒ සද්ධර්මය විද්‍යාමානය වෙනවා නම් යලි යලි බණ අහන්න නොදන්න දෙයක් තියෙනවා නම් ගැටලුව විසඳගන්න. එහෙම අහලා පුරුදු වෙලා හිතටම් දරුවන්ටයි, දෙමාවපියන්ටයි කාටත් හැකියාව ලැබුනොත් එහෙම මෙන්න මේ වාසනාවෙහෙන් ප්‍රයෝජන ගන්න මාරයාගේ ඔලුව උඩ හිටියත් මාරයාට පිළිගන්න බැහැ. ඊට පස්සේ ඉන්නේ බුද්ධ දේශයේ ඉන්නේ. ඒ බුද්ධ දේශයෙන් අයින් වෙන්නේ නෑ ඒ සෝතාපන්න පුද්ගලයා කවදාවත් ඒ තමයි පියාගේ බිම සතර සතිපට්ඨානය කොච්චර කරකොලා අනික් අය ගෙනියන්න හැදුවත් කැරකිලා පහු වෙනවා. අර කියන බුදු බිමට බුද්ධ භූමියට නැත්නම් සිහි නුවණට එනවා. ඒ සිහිවන නැති කරන්න බැහ. ඉතින් එතෙන්ට කටයුතු කරගන්න කරගන්න හනම් කොහේර ඉන්න දිහා විදිලා ඊට පස්සේ පරප්‍රය රහිතයි

කිව්වා අනුන්ගේ ආධාර අවශ්‍ය නැහැ. ඊට පස්සේ අනික් අයට ඔහු දූස පුද්ගලයෙක් කරන්න හැබැයි මොන සමාජයකට ගිහින් දැම්ම. අන්න ඒ තත්ත්වයට පත් කරන්නේ බේරෙන්න වෙන කරන්න දෙයක් නෑහ මේ කාලේ සමාජය හදන්න අපිට බැහ. තමන් ධර්මානුකූලව හැදිලා කොහොමහරි ඒ තත්ත්වය ඉක්මන්න ලෝකේ අසාරත්වය තේරුම් ගන්න නමුත් ඊට පස්සේ ඉගෙනගන්නේ හරි මේ රැකී රස්ස කරන්නේ හරි මේ ජීවිතය අවසානකන් කළ යුතුදී යුතුකම් ටිකු කරන්න කියලා ඒක ප්‍රතික්ෂේප කරන්නේ නැතුව ඒකින් ගෙනියන්න කටයුතු. ඊට පස්සේ කිසි දවසක ප්‍රශ්නයක් එන්නේ නෑහැ. තමන්ට යහපත මග පැදෙි. කටයුතුත් හරියයි. මේ ශාසන මාර්ගයේ මේලෝවාභුද්ධිය සියලු ආකාරයෙන් ලැබෙනවා. ඉතින් ඒකේ කිසි අඩුවක් නෑ. අංග සම්පූර්ණයි කියලා බුදුරජාමෝ පෙන්නලා තියෙනවා. ඒ වගේම ගව මහිසාදී සත්තු ඒ කියන්නේ ගොවි තැන් ආදී කරනවා නම් ඒවට අවශ්‍ය කෙත් වතු ආදී ලැබෙනවා. ඒ වගේ කරන්නා වූ සත්තු අද කාලි හැටෙනවා ඉතින් අලිඇත්තු වෙනකොටයි ඔක්කොමට තියෙන ට්‍රැක්ටර් එහෙම ඒවා හරි කමක් නෑ ලැබෙනවා. ඒකට අවශ්‍ය දේ අනුපූර්ව දේනේ. ඒවා ලබනවා. එතකොට ඒකට අවශ්‍ය කරන්නා වූ ධන ධාන්‍යාදියෙන් අඩුවක් වෙන්නේ නැහැ. ඒවා

ලැබෙන ක්‍රමයක් එනවා. ඒ වගේම මිල මුදල් ආදී ඉදයෙන් අඩුවක් වෙන්නේ නැහැ. ඒවා ලැබෙනවා. කිසි තනක මසුරුකමක් හටගන්නේ නැහැ. අවශ්‍ය දේව විදිහට කරනවා. මෙහෙම දැහැමින් සාමියෙන් ගත කරන ජීවිතයක් ලෞකික වශයෙන් සුඛෝභෝගියෝ ජීවත් වෙන්නත් ඒකේ හිත නොබැදෙන්නත් හේතු වාසනා සියල්ල සකස් වෙනවා බෞද්ධයින්ට. ඒක ධර්මය දේශනා කරලා තියෙනවා මෙලොවා අභිරෘද්ධිය පරලොව අභිරෘද්ධිය ඒකාන්තයේ නිවන මේ සියල්ලම අභිරෘද්ධිය ලැබෙනවා. බෞද්ධ වෙච්ච තැන් පටන්. ඉතින් ඒ නිසා ඒ ගැන සැකබාය හිතන්න එපා. බෞද්ධයෙක් වෙන්න උත්සාහ කරන්න මේ ධර්මය අහලා පුළුවන් තරම්. හැකි අරමුදුරට යන්න හදිසි එපා සෝදා බෝතය කැඩුවා වගේ පොඩ්ඩක් ඔය යන්තන් දහම් අවබෝධයක් එනකොට හිතෙනවා දාලා ඔක්කොම කියලා කැරියට මහන වෙන්න යන්න. හදිසි වෙන්න නම් එපා බොහොම යෝසිල්ලෙන් යුත්තව දහම තුටිය පූර්ණය කරගන්න බලන්න. ඒ සෝදා පොතේ කැඩුවාය කියලා පොඩ්ඩක් කලන්නට අඩු වෙනවා. අඩු වුනාට ඉවරට බැඳිලා යන්නේ නැහැ. දැක්ක සත්‍යය අහගෙන යන්නේ නැහැ. සත්වයක් දකිනකොට එහෙම තමා. එකපාර විශාල ක හැඟීමක් එනවා. ඔක්කෝම දාලා යන්න හිතෙනවා. ගිහිල්ලා මහන වෙන්න හිතෙනවා. කලබල වෙන්න නැතුව හිමින් සීරුව ධර්මානුකූලව විමසිමින් කටයුතු කරගෙන යන්න

අරිහත්යට පත් වෙන්න විතරක් බලාගෙන යන්න බැරි මහණ වෙන්න අනාගාමී නකම් මේ මනුස්ස ගිහි විජීතය තියෙනවනේ කියලා හිතාගෙන කටයුතු කරගන්න. එතකොට ප්‍රශ්නයක් එන්නේ නැහැ. ටික කාලයක් අර තිබිච්ච සෝලා පොතලේ කැඩුව වාගේ වික්ෂිපතභාවය නැති වෙල අයයි. ඉක්මනට දුවලා හිට රහත් වෙන්න හිතෙන එකක් නැති වෙල අය ඒ වුනාට මාර්ගයෙන් අහගෙන යන්නේ නැහැ. අවබෝධ කරපු දහම තමන්ට සීමාවට ඇදිලා නවතිනවා. එතන පටන්ගෙන අවබෝධය ටිකෙන් ටික ප්‍රණ වෙලා. එහෙම කටයුතු කරගන්න මේ තැනින් තැනට ගියා කියලා කරන්න දේකුත් නැහැ. ෙ මේ ජීවිතයේ අත්දැකීම් ලබාගන්න යථාර්ථවත් වෙන්න ඉස්සෙල්ලා. යථාර්ථවත් ජීවිතයක් ඇති කරගෙන ඊට පස්සේ කොහේහරි කැමති විදිහට ජීවත් වෙන්නේ තමන්ට පහසු විදිහකට. නාගරිකව නම් නාගරිකව, ග්‍රාමී ඕන නම් ග්‍රාමීවෝ ඒක ප්‍රශ්නයක් නෑහ. අපි බුදු දහම විග්‍රහ කරපු තැන්වල පෙන්නනවා. සැවැත් නුවර කියන බුදුරජාණන් වහන්සේ වැඩ හිටපු එදා සැවැත් නුවර. තුන් කෝටියක් ජනගහනයේ හිටියා කියලා. අද නාගරික වශයෙන් තියෙන කොයි ලෝකෙද කොහෙද තියෙන්නේ 13 කෝක් ජනගහන ඉන්න නුවරක් තියෙන්නේ. අද බලපුම කොහෙවත් නෙහින් හත්

කෝටියක් මාර්ගඵලීන් කියලා දෙකෙන් පංගුවකට වැඩිය. ඒ දා තිබිච්ච සත්වයා. එහෙනම් කැලේ හැඟිලා නෙමෙයි මාර්ගඵල ලැබුවේ. ජනාකීන්න නගරවලෝ ඉඳලා ඒ කාලේ තිබුණ දෙයක් කියලා කියනවා. මහ ලොකු මහා මාලිගා හදාගෙන එහෙම හිටියේ නෑ. ඒ මනුස්සයන්ට ඕනකම තිබුනේ ඉන්නකන් ජීවත් වෙන්න වැස්සලා තෙමෙන්න ඇති වෙන්න අර අවුව්ව පින්න සීත උෂ්ණයෙන් බේරෙන්න අවශ්‍ය කරන අදු පැරක් හරි කමක් නෑහැ. ඒ අවශ්‍ය කරන දේ කරගන්න දෙයක් මිසක්. පොදුවේ කරන තැන් වලට පොදු ස්ථානයක් ලොකුවට හදලා දෙන තැනක් මිසක්. තමන්ට පුද්ගලයෝ ඉන්නවා නම් පවුරකට අවශ්‍ය කරන පදිංචි වෙච්ච ගෙයක්. ඒක බොහොම චාම. එදා තිබුණේ. ඒ වාගේම අනිත් පිරිසක් ඇති වුනහම දෙුන් දෙනෙක් එක ගෙදර පවුල් කෑ ඇවි නැහැ. ඒ ඒ අයට පොඩි ගියක් හදලා හරි වෙන් කරෙන්නේ එහෙට තමයි ජීවිත ගත කළේ. ඒ නිසා ඒ කාලේ කියනවා තිබිච්ච ප්‍රදේශවල හැටි කියන්න. කුකුලයෙක් එක වහලකට නැගලා හිටා. ඒකට පුළුවන් බිබට බහින්නේ නැතුව කුකුලට ඉගිලෙන්න පුළුවන් සතයෙක් නෙමෙයි පහිනවා විතරයි අනික් වහලට ළඟ එහකට එහෙම පැනගෙන පැනගෙන ලංකාවේ එක

කෙරවලින් අනිත් කෙරවලට යන්න එච්චර ගෙවල් තිබුණයි කියනවා. ඉතින් හැබැයි ඒ කාලේ බුදු දහමත් හොඳට බබලපු කාලයක්. මාර්ගඵලින් හැමතැනම හිටියා. එහෙනම් ගෙවල් වැඩි වුණා කියලා ජනගහනය වැඩි වුණා කියලා මාර්ගඵලාවෙත් තියෙන බාධාවක් නෑහ. බෞද්ධත්වය කියන එක සංවරත්වය ප්‍රගුණ ධර්මානුකූලව හැඩගහගත්ත ජීවිතයකදී ඔය බාධා එකක් නැතුව යනවා. ඉතින් එහෙම පිරිසක් වර්ධනය වුනාම ඉතාම වැදගත් පිරිසක් හැදෙනවා කොච්චර පිරිසිටියත් ආහාර හිඟ වෙන්නේ නැ. සෞඛ්‍යය සෞඛ්‍යාදී සියලු කටයුතු සඵල වෙනවා. ඒවය අඩුවක් වෙන්නේ නැහ. එහෙම සකස් වෙලා එනවා. වැඩක් නැති හිස් දේවල් ඒ අයගේ නෑහ. ඉතින් එහෙම දැහැම ජීවිත සකස් වෙනවා. ඉතින් ඒ නිසා ඒකට මාධ්‍යය පැහැදිලිලා තියෙන නිසා තමුන් තේරුම් අරගෙන ධර්මය අහලා හිටන් ඒ ධර්මය යලි යලි අහලා තේරුම් ගන්න ආවර්ජනය කරමින් ධර්මාවබෝධය ලබාගන්න උත්සාහ කරන්න. ඒ අවබෝධය ලබාගත්තා නම් ලෝකේ මෙච්චර කාලේ දිනපු නැති සක්කිති රාජ්‍ය දහසක් ලැබුනට වැඩිය. එහෙම එකක් නෑහැ. සක්වීති රාජ්‍ය එකයි ලැබෙන්න තියෙන්නේ ලෝකේ තියෙන ලොකුම සම්පත්තිය. බුදුරජාණන් වහන්සේ දේශනා

කරනවා මේ සෝවාන් වෙලා ඉන්න ගිහි ශ්‍රාවකයෙක් ඉන්නවා නම් අර සක්විති රජුරුවන්ගේ තියෙන සම්පත්තිය බැලුවොත් ගිහි ශ්‍රාවකයා ලබන නිවී සැනසීමේ සුවයෙන් දසන එකක්වත් ඒ සක්කිසිලා දිරුවන්න නෑ කියලා. කලාවෙන් කලාවක්වත් නැ. කලාවක් කියන්නේ 15 එකක් නැහනම් දසන් එකක්. එයින් එකක් 16සෙන් එකක්වත් නෑහ. අර සක්විත රජ්ජුරුවන්ගේ සම්පත්තිය කොච්චර සම්පත්තිය වුණත් ඒ සියල්ල ඉක්මනවා. අන්න එබඳු වාසනාවක් තියෙන්නේ නිවී සැනසීමක් තියෙන්නේ සෝවාන් ඵලය ඉතින් දහම් තේරුම් මරගෙන අසාර ලෝකය මොනවා අල්ලන්නද කියලා අදහ එනවත් එක්ක අප්‍රමාණ වන්නා වූ දාහයක් ගැලවිලා යනවා. ඉතින් අන්න ඒ අවස්ථාවේ සැනසිලා ලබාගන්න ලැබුවා නම් ලැබුවමයි. ආයසරයා ටික කාලෙකට සීමා වෙන එකක් නෙමෙයි. මුළු ජීවිත කාලේ ඒ සැනසිල්ල එහෙමමයි. ඉතින් ඒ වටිනාකම දැකලා දහම් අහලා කොහොමහරි එතන්ට පත් වෙන්න උත්සාහ කරන්න. am